Σύνολο Επισκεπτών:Σύνολο Επισκεπτών:85941

Όραση

Σύγχρονες θεωρήσεις της όρασης

Οι περισσότεροι θεωρούμε την αίσθηση της όρασης αυτονόητη και αυτόματη διαδικασία. Παρά το γεγονός οτι οι οφθαλμοί αρχίζουν να σχηματίζονται πολύ σύντομα κατά την ενδομήτρια ανάπτυξη, η όραση χρειάζεται πολύ περισσότερα από ένα υγιές ζεύγος ματιών. Φυσικά, η ανατομική αρτιότητα και υγεία των ματιών είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ανάπτυξη της όρασης, αλλά χωρίς τα κατάλληλα ερεθίσματα από το περιβάλλον και την ομαλή ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των υπόλοιπων αισθήσεων μέσω του εγκεφάλου, η όραση μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα φτωχή.

Τις περισσότερες φορές παρομοιάζουμε τους οφθαλμούς με φωτογραφικές μηχανές, στις οποίες το φως πρέπει να εστιαστεί με ακρίβεια πάνω στο φωτοευαίσθητο φίλμ προκειμένου να πραγματοποιηθούν χημικές μεταβολές και να αποτυπώθει η εικόνα. Στην πραγματικότητα τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Η πληροφορία που φτάνει στον εγκέφαλό μας μέσω των οφθαλμών, χρειάζεται να συσχετιστεί και να συνδυαστεί με τις πληροφορίες που έχουν αποθηκευτεί στη μνήμη μας αλλά και με αυτές που μεταδίδουν τα υπόλοιπα αισθητηριακά μας συστήματα (ακοή, αφή, ιδιοδεκτικότητα, κλπ.) Έτσι λοιπόν, η όραση αναπτύσσεται σταδιακά μέσα από εμπειρίες που την εμπλουτίζουν και μεγεθύνουν την λειτουργική της αξία. Η κίνηση του ατόμου στον χώρο του, οι αλλαγές του περιβάλλοντος και τα ερεθίσματα με τα οποία αλληλεπιδρά γίνονται για κάθε άνθρωπο μια πολύτιμη σειρά μαθημάτων για το πως να χρησιμοποιήσει και να αξιοποιήσει τη θαυμαστή αίσθηση που καλούμε όραση.

Πριν από αρκετές δεκαετίες ο A.M. Skeffington διατύπωσε ένα μοντέλο ανάπτυξης της όρασης. Το μοντέλο αυτό πήρε σάρκα και οστά μέσα από τις αναπτυξιακές μελέτες και παρατηρήσεις των κλινικών και επιστημόνων της εποχής (Gesell, Harmon, κ.α.) και οδήγησε τους πρώτους οπτομέτρες οι οποίοι το εφάρμοσαν (Kraskin, Greenwald, MacDonald, Manas, Birnbaum, κ.α.) σε μια πιο λειτουργική και ολοκληρωμένη προσέγγιση απέναντι στην όραση και τις δυσλειτουργίες της. Η όραση άρχισε πλέον να αντιμετωπίζεται σαν μια αίσθηση πολύπλευρη, αλληλεπιδρούσα, δυναμική και γνωσιακή που είναι δυνατόν να εκπαιδευτεί, να αλλάξει και να διαμορφωθεί αναπτυξιακά και ως εκ τούτου να επιδράσει στην διαδραστικότητα του ατόμου με το περιβάλλον του, δηλαδή στην συμπεριφορά του. Το μοντέλο αυτό είναι σήμερα γνωστό ως αναπτυξιακή - συμπεριφοριστική οπτομετρία. Παρόλο που σήμερα το μοντέλο αυτό επιβεβαιώνεται και ενισχύεται από τις έρευνες και τα δεδομένα των νευροεπιστημών, η σχεδιαστική απεικόνιση του A.M. Skeffington παραμένει ο ευκολότερος, περιεκτικότερος και πιο γλαφυρός τρόπος για να περιγράψει κανείς την αίσθηση της όρασης.


Οι γνωστοί πλέον 4 κύκλοι του Skeffington αντιπροσωπεύουν ισάριθμες λειτουργίες από την εμπλοκή των οποίων ανακύπτει η αίσθηση της όρασης (κοινό σημείο αλληλοκάλυψης των κύκλων). Ο πρώτος κύκλος αντιπροσωπεύει την Αντιβαρυτική Επεξεργασία (Antigravity). Πρόκειται για την συνεισφορά όλων εκείνων των φυσιολογικών λειτουργιών που μας προσφέρουν πληροφορίες για το "Που Είμαι" σε σχέση με το περιβάλλον μου. Ο δεύτερος κύκλος αντιπροσωπεύει την Επεξεργασία Επικέντρωσης (Centering) δηλαδή όλα εκείνα τα συστήματα που μας παρέχουν πληροφορίες για το "Που Είναι" τα πράγματα σε σχέση με εμάς. Ο τρίτος κύκλος αντιπροσωπεύει την Επεξεργασία Αναγνώρισης (Identification) και μας πληροφορεί με κάθε τρόπο για το "Τι Είναι" τα πράγματα γύρω μας. Τέλος, ο τέταρτος κύκλος ο οποίος αντιπροσωπεύει την Ακουστικολεκτική Επεξεργασία στην πράξη μας βοηθά να επικοινωνήσουμε το "Πως Είναι" κάτι, ως νοητικό σχήμα. Η ανάλυση κάθε κύκλου καθώς και η δυναμική αλληλεπίδρασή τους γεμίζει ολόκληρα βιβλία. Το σημαντικό όμως είναι να κατανοήσουμε ότι δυσλειτουργίες σε κάποιον από τους κύκλους αυτούς ή στην δυναμική τους, μπορεί να μεταφραστεί σε μη αποδοτική όραση. Με την χρήση λοιπόν φακών, πρισμάτων, φίλτρων, βοηθημάτων και εξατομικευμένων προγραμμάτων οπτομετρικών ασκήσεων (Vision Therapy ή Visual Training) μπορούμε να εκπαιδεύσουμε την όραση και τα λειτουργικά χαρακτηριστικά της, βελτιώνοντας ή αποκαθιστώντας τις όποιες δυσλειτουργίες της.

Ένας ορισμός επομένως ο οποίος χαρακτηρίζει την οπτομετρική μας φιλοσοφία είναι ο εξής:

"Όραση είναι η αίσθηση που προκύπτει από την εμπλοκή πολλών εγκεφαλικών λειτουργιών. Είναι η διαδικασία εκείνη που με βασικό συντελεστή το οπτικό σύστημα μας επιτρέπει να παίρνουμε νόημα από τον περιβάλλοντα χώρο και να οργανώνουμε τις αντιδράσεις μας είτε με την μορφή κίνησης είτε με την μορφή σκέψης."


 

Οφθαλμαπάτες & Οπτική Αντίληψη

Οι οφθαλμαπάτες είναι ίσως ο πιο διασκεδαστικός τρόπος μέσω του οποίου μπορούμε να αντιληφθούμε την επίδραση της όρασης στην νόηση αλλά και την επίδραση της εμπειρίας στην όραση. Οι παρακάτω οφθαλμαπάτες είναι χαρακτηριστικές και αποτελούν εξαιρετικά παραδείγματα της θεμελειώδους αρχής οτι η όραση μαθαίνεται.


Οφθαλμαπάτη

Οι οριζόντιες γραμμές είναι απόλυτα παράλληλες μεταξύ τους. Το φαινόμενο προκαλείται από τον κάθετο διαχωρισμό των μαύρων στοιχείων.


Οφθαλμαπάτη

Όσο κι αν σας φαίνεται απίστευτο, το πλαίσιο αυτό αποτελείται από ευθείες οριζόντιες και κάθετες γραμμές. Μπορείτε να το ελέγξετε με χάρακα... Η εναλλαγή των άσπρων – μαύρων μικρών τετραγώνων στην περιφερειακή όραση δημιουργεί την αίσθηση της κύρτωσης.


Οφθαλμαπάτη

Εδώ η αίσθηση της κύρτωσης προκύπτει από την εμπλοκή των κυκλικών σχημάτων. Όλες οι διαγώνιες γραμμές είναι απόλυτα ευθείες!


Οφθαλμαπάτη

Κρατήστε σταθερά την προσήλωσή σας στον σταυρό που βρίσκεται στο κέντρο. Πλησιάστε ή απομακρυνθείτε από την οθόνη. Μόλις δημιουργήσατε κίνηση από μια ακίνητη εικόνα! Για την αίσθηση αυτή υπεύθυνη είναι η περιφερειακή σας όραση η οποία είναι εξειδικευμένη στην αναγνώριση της κίνησης. Όταν λοιπόν δοθούν τα κατάλληλα ερεθίσματα στην περιφερειακή σας όραση μπορούν να ερμηνευτούν ως κίνηση.


Οφθαλμαπάτη

Το καμπύλο σχήμα που βλέπετε ανάμεσα στο σύμπλεγμα γραμμών είναι ένας τέλειος κύκλος! Η κατευθυντικότητα του περιβάλλοντος χώρου μπορεί να αλλοιώσει την τελική εκτίμηση του κεντρικού σχήματος.


Οφθαλμαπάτη

Η κατευθυντικότητα παίζει κι εδώ το ρόλο της. Τα δυο κολωνάκια είναι παράλληλα μεταξύ τους και δεν αποκλίνουν καθόλου.

Παρατηρήστε τα δύο κεντρικά τετράγωνα στην φωτεινή και σκοτεινή πλευρά του κύβου αντίστοιχα. Το ένα είναι σκούρο καφέ (στην φωτεινή πλευρά) και το άλλο πορτοκαλί (στη σκοτεινή πλευρά). Λάθος! Είναι ακριβώς το ίδιο χρώμα. Πρόκειται για μια οφθαλμαπάτη που στηρίζεται στην αντίληψη του εγκεφάλου και τα συμπεράσματα που βγάζει οδηγούμενος από τον περιβάλλοντα φωτισμό και την ανάλογη σκίαση. Κατά τη «λογική» του εγκεφάλου για να είναι τόσο ζωηρό ένα χρώμα στην σκιερή πλευρά θα πρέπει να είναι σημαντικά ανοιχτότερο σε απόχρωση σε σύγκριση με εκείνο που βρίσκεται στην φωτεινή πλευρά και παρόλα αυτά είναι πολύ σκούρο. Για το λόγο αυτό ο εγκέφαλος αποφασίζει να αποδώσει διαφορετική χρωματική αντίληψη στα δύο τετράγωνα, κάτι που βέβαια δεν ισχύει αρκεί να καλύψετε τους περιβάλλοντες χώρους τους.

Οφθαλμαπάτη

Παρατηρήστε προσεκτικά την κεντρική μαύρη κουκκίδα. Σε λίγα δευτερόλεπτα θα αντιληφθείτε την εξαφάνιση του περιβάλλοντος γκρίζου φόντου. Αυτό το φαινόμενο στηρίζεται στην προσαρμογή των γειτονικών φωτουποδοχέων και τα μηνύματα που στέλνουν για επεξεργασία στον εγκέφαλο.


Οφθαλμαπάτη

Σταθείτε σε απόσταση 40 cm από την οθόνη του υπολογιστή σας και δείτε καθαρά την εικόνα του Άλμπερτ Αϊνστάϊν. Τώρα απομακρυνθείτε περίπου 3 μέτρα από την οθόνη και μισοκλείστε τα μάτια σας. Μπορείτε να απολαύσετε την Μέρλιν Μονρόε! Παρόλο που οι δύο προσωπικότητες διαφέρουν σε τόσα πολλά, η χωρική αντίληψη διαφορετικών χαρακτηριστικών στις δύο καταστάσεις επιτρέπει την αναγνώριση δύο διαφορετικών εικόνων.


Οφθαλμαπάτη

Κοιτάξτε τις λέξεις και πείτε φωναχτά στα αγγλικά το χρώμα με το οποίο είναι τυπωμένες. Δυσκολεύεστε; Λογικό αφού την ίδια στιγμή ένα μέρος του εγκεφάλου σας προσπαθεί να λεκτικοποιήσει το χρώμα που βλέπετε ενώ ένα άλλο μέρος του εγκεφάλου σας διαβάζει την τυπωμένη λέξη που ανταποκρίνεται σ’ ένα διαφορετικό χρώμα.


Οφθαλμαπάτη

Η ευαισθησία της περιφερειακής όρασης σε όλο της το μεγαλείο. Ο τροχός στον οποίο εστιάζετε φαίνεται ακίνητος. Εάν όμως εστιάσετε σ’ έναν άλλο, τότε ο προηγούμενος ανταποκρίνεται στην περιφερειακή σας όραση και ο τρόπος που είναι κατασκευασμένος δίνει ψευδείς πληροφορίες κίνησης.


Οφθαλμαπάτη

Σταθείτε σε απόσταση 40 cm από την οθόνη του υπολογιστή σας. Βλέπετε μόνο κάθετες μαύρες γραμμές. Τώρα απομακρυνθείτε σε απόσταση 2 μέτρων. Νομίζω ότι πλέον διακρίνετε το πρόσωπο του Τζον Λένον. Η χωρική επεξεργασία της όρασης μπορεί να μεταβάλει την ερμηνεία του.


Οφθαλμαπάτη

Κρατήστε και πάλι την προσοχή σας στον σταυρό που βρίσκεται στο κέντρο. Μετά από λίγα δευτερόλεπτα οι μωβ κύκλοι θα αρχίσουν να εξαφανίζονται. Η οφθαλμαπάτη αυτή στηρίζεται στην περιφερειακή επεξεργασία της χρωματικής αντίληψης δίνοντας ένα αποτέλεσμα εντυπωσιακό!


 
Interpolated inhibitor greenly viagra kopen zonder recept nederland cialis zonder recept bij apotheek greenly also sildenafil kopen apotheek legitimate